Een jaarbudget maken en daar het hele jaar aan vasthouden? Dat is net zo ondoordacht als een weersvoorspelling van januari gebruiken in september.
Traditionele budgetteringen draaien vaak om een vast jaarbudget, met cijfers die snel achterhaald zijn. De werkelijkheid wijkt nu eenmaal af van de voorspelling. De oplossing? Een rolling forecast. Parttime CFO Luc Sienaert vertelt over het wat, hoe en waarom.
Van statisch naar dynamisch
“Een rolling forecast werkt met een glijdende horizon. In tegenstelling tot een statisch model, ga je maandelijks of per kwartaal de beschikbare gegevens opnieuw evalueren. Je kijkt enerzijds naar het verleden: wat heb ik gebudgetteerd en wat is daarvan gerealiseerd? En anderzijds naar de toekomst: zijn er omstandigheden die veranderen?”
Het verschil met een traditioneel budget is fundamenteel. Een budget vertelt wat je maanden geleden dacht en planmatig hebt vastgelegd. Een rolling forecast vertelt welke kasstromen je waarschijnlijk kan verwachten, op basis van de meest up-to-date informatie.
Meer controle, betere beslissingen
Voortdurend bijsturen is essentieel in tijden van onvoorspelbare markten en economische onzekerheden. Daarnaast zijn er nog dagelijkse problemen waar veel MKB’ers mee te maken krijgen. “Denk aan klanten die hun betaling uitstellen. Inkomsten waarop je rekende, komen dan plots niet binnen.”
Je vertrekt van een zekerheid, bijvoorbeeld een gemiddelde betaaltermijn van 30 dagen. Maar omdat een rolling forecast flexibel blijft, pas je je model meteen aan. “Zo bouw je voort op vaste patronen, terwijl je toch rekening houdt met de realiteit én een voorzichtigheidsmarge incalculeert. Die inzichten neem je in de toekomst mee in je rolling forecast. Zo krijg je een veel realistischer beeld van je cashflow en zie je vooraf waar er tekorten of overschotten zullen ontstaan.”
Barometer voor bedrijfsprestaties
Door prognoses stelselmatig bij te sturen, verkleint de foutenmarge. Als je regelmatig de werkelijke kosten vergelijkt met de gebudgetteerde, krijg je ook meer inzicht om je financiële slagkracht te vergroten.
Luc geeft een voorbeeld. “Een van mijn klanten voert grote projecten uit die vaak maanden of jaren duren. De uitgaven komen meestal vroeger dan de inkomsten. Dat verschil moet je zo efficiënt mogelijk opvangen om een overbruggingskrediet te beperken in tijd en bedrag.”
Het omgekeerde scenario komt ook voor. Soms voorzie je tijdelijk meer cash dan je meteen nodig hebt. “De vraag is dan: wat doe je ermee, hoelang blijft het beschikbaar, welke veiligheidsmarge hou je aan? Op basis daarvan kies je de beste oplossing – bijvoorbeeld kort beleggen of het geld beschikbaar houden.”
Het belang van een rolling forecast voor cashflowmanagement staat buiten kijf. Maar hoe zit het ook alweer met cashflow versus winst? “Winst of verlies loopt niet per se parallel met kasstroom. Ook als je winst maakt en een hogere omzet realiseert, kunnen cashflowproblemen je nekken. Meer omzet betekent extra overhead in marketing, personeel, werkkapitaal in voorraad, noem maar op.”
Anticiperen in plaats van reageren
De meeste MKB’ers hebben wel degelijk aandacht voor cashflowbeheer, maar het gebeurt te weinig structureel. “Ondernemers houden veel borden tegelijk in de lucht. Daar wringt de schoen. Wat wij als parttime CFO’s doen, is het coherent en gestructureerd aanpakken.”
De kracht van een rolling forecast zit niet in perfecte voorspellingen – die bestaan niet. Het zit in het proces. “Elke maand bewust stilstaan bij je cashflow, afwijkingen analyseren, bijsturen, patronen herkennen waarop je kan anticiperen.”
Op de juiste koers navigeren
Als je wil groeien zonder verrast te worden door liquiditeitsproblemen, is een rolling forecast onmisbaar. Net zoals een weerman zijn voorspellingen dagelijks bijstelt, moet je ook je cashflowplanning voortdurend actualiseren.
Wil je meer grip op je cashflow en minder verrassingen? Een parttime CFO helpt je om een rolling forecast op te zetten die werkt voor jouw bedrijf.